គ្រឿងបរិក្ខាអេឡិចត្រូនិកៈ Electronic Components
ប្រភពតង់ស្យុង: Voltage Source
ថ្មពិល រឺអាគុយៈ Battery
ឌីយ៉ូតពន្លឺៈ Light Emitting Diode (LED)
រេស៊ីស្តង់ៈ Resistor
ខ្សែភ្លើងៈ Wire
បន្ទះតសៀគ្វី រឺ បន្ទះសៀគ្វីពិសោធន៍ៈ Breadboard
អាណូតៈ Anode
កាតូតៈ Cathode
វិជ្ជមាន: Positive
អវិជ្ជមានៈ Negative
ប៉ូលៈ Polarity
ទន្លាក់តង់ស្យុងទិសស្រប: Forward voltage drop
ច្បាប់អូមៈ Ohm's law
តង់ស្យុងទិសស្រប: Forward voltage
គំនូសតាង/ ប្លង់ /សេម៉ាៈ Schematic
សៀគ្វីៈ Circuit
សៀគ្វីតជាខ្នែងៈ Parallel Circuits
ប្រដាប់ភ្ជាប់ថ្មពិលៈ Battery holder
ត្រង់ស៊ីស្ទ័រៈ Transistor
រេស៊ីស្តង់ពន្លឺៈ LDR (Light Dependent Resistor) រឺ Photoresistor
ជំរាបសួរអ្នករៀនអេឡិចត្រូនិកទាំងអស់គ្នា!
សូមស្វាគមន៍មកកាន់សៀគ្វីអេឡិចត្រូនិកទីប្រាំមួយរបស់យើង! រហូតមកដល់ពេលនេះ យើងបានបង្កើតសៀគ្វីជាច្រើនដែលបញ្ចេញពន្លឺ និងសំឡេង។ ពេលនេះ ដល់ពេលដែលយើងត្រូវបោះជំហានមួយទៀត ដោយធ្វើឲ្យសៀគ្វីរបស់យើងអាច "ចាប់សញ្ញា" ពីបរិស្ថានជុំវិញខ្លួនឯងបានហើយ!
ថ្ងៃនេះ យើងនឹងបង្កើត ឧបករណ៍ចាប់ភ្លៀងសាមញ្ញ (Simple Rain Sensor Alarm)។ គម្រោងនេះនឹងណែនាំអ្នកឲ្យស្គាល់នូវ ឧបករណ៍ចាប់សញ្ញា (Sensor) ប្រភេទថ្មីមួយ គឺ Rain Sensor (ឧបករណ៍ចាប់សញ្ញាទឹកភ្លៀង) ហើយយើងនឹងប្រើប្រាស់វាដើម្បីធ្វើឲ្យ Buzzer បញ្ចេញសម្លេងនៅពេលមានដំណក់ទឹកប៉ះវា។
អ្នកនឹងរៀនពីរបៀបដែលឧបករណ៍ចាប់សញ្ញាសាមញ្ញមួយអាចរកឃើញវត្តមានរបស់ទឹក ហើយបញ្ជាសៀគ្វីឲ្យមានប្រតិកម្មដោយស្វ័យប្រវត្តិ។ នេះជាគំនិតមូលដ្ឋានដ៏សំខាន់សម្រាប់ការបង្កើតប្រព័ន្ធស្វ័យប្រវត្តិកម្មឆ្លាតវៃផ្សេងៗ នាពេលអនាគត។
តោះ! ចាប់ផ្ដើមស្វែងយល់ និងបង្កើតទាំងអស់គ្នា!
ឧបករណ៍ចាប់ភ្លៀងសាមញ្ញ (Simple Rain Sensor Alarm)
សៀគ្វីនេះនឹងណែនាំអ្នកឱ្យស្គាល់ ឧបករណ៍ចាប់សញ្ញា (Sensor) មួយប្រភេទទៀតដែលងាយស្រួលបង្កើត គឺ Rain Sensor។ អ្នកនឹងបង្កើតប្រព័ន្ធជូនដំណឹងសាមញ្ញមួយដែលនឹងបញ្ចេញសម្លេងនៅពេលមានដំណក់ទឹកប៉ះនឹងវា។
រៀនពីរបៀបប្រើប្រាស់ ឧបករណ៍ចាប់សញ្ញាទឹកភ្លៀង (Rain Sensor) ឬបង្កើតវាដោយខ្លួនឯង។
ភ្ជាប់ឧបករណ៍ចាប់សញ្ញាជាមួយ Buzzer ដើម្បីបង្កើតប្រព័ន្ធជូនដំណឹង។
យល់ដឹងពីគំនិតនៃការ "ចាប់សញ្ញា" និង "ឆ្លើយតប" របស់សៀគ្វី។
មុននឹងចាប់ផ្តើម សូមប្រាកដថាអ្នកមានសម្ភារៈ និងគ្រឿងបរិក្ខាអេឡិចត្រូនិកដូចខាងក្រោមនេះ៖
Buzzer: 1 គ្រាប់ (Active Buzzer គឺងាយស្រួលជាង)
ត្រង់ស៊ីស្ទ័រ NPN (ឧទាហរណ៍ BC547 ឬ 2N3904): 1 គ្រាប់
រេស៊ីស្តង់: 1k Ohm មួយគ្រាប់
ថ្មពិល: 9V មួយគ្រាប់
ប្រដាប់ភ្ជាប់ថ្មពិល: 1
បន្ទះសៀគ្វីពិសោធន៍ (Breadboard): 1
ខ្សែភ្លើងតូចៗសម្រាប់ភ្ជាប់ (Jumper Wires): 4-5 ខ្សែ
បន្ទះសម្រាប់ចាប់សញ្ញាទឹក (DIY Rain Sensor Pad): អ្នកអាចប្រើបន្ទះ Breadboard តូចមួយ ឬបន្ទះក្តារបន្ទះទទេ (PCB prototype board) ហើយកោស ឬគូរខ្សែភ្លើងជាឆ្នូតៗដែលនៅជិតគ្នា ប៉ុន្តែមិនប៉ះគ្នា។ នៅពេលមានទឹកប៉ះវា ទឹកនឹងភ្ជាប់ខ្សែទាំងនោះចូលគ្នា។
គំនូសតាងនៃសៀគ្វីឧបករណ៍ចាប់ភ្លៀងសាមញ្ញ
សៀគ្វីឧបករណ៍ចាប់ភ្លៀងសាមញ្ញ (ប្រើបន្ទះតសៀគ្វី)
សៀគ្វីឧបករណ៍ចាប់ភ្លៀងសាមញ្ញ
សូមធ្វើតាមជំហានទាំងនេះដោយប្រុងប្រយ័ត្ន៖
ដាក់ Buzzer: ដាក់ Buzzer ទៅលើ Breadboard (ជើង Positive (+) ជើង Negative (-))។
ភ្ជាប់ Buzzer ទៅត្រង់ស៊ីស្ទ័រ: ភ្ជាប់ជើង Negative (-) របស់ Buzzer ទៅនឹងជើង Collector របស់ត្រង់ស៊ីស្ទ័រ។
ភ្ជាប់ Positive របស់ថ្មពិល: ភ្ជាប់ជើង Positive (+) របស់ Buzzer ទៅនឹងជើង Positive (+) របស់ថ្មពិល។
ភ្ជាប់ Emitter របស់ត្រង់ស៊ីស្ទ័រ: ភ្ជាប់ជើង Emitter របស់ត្រង់ស៊ីស្ទ័រទៅនឹងជើង Negative (-) របស់ថ្មពិល។
ភ្ជាប់រេស៊ីស្តង់ 1k Ohm: ភ្ជាប់រេស៊ីស្តង់ 1k Ohm មួយចំហៀងទៅនឹងជើង Positive (+) របស់ថ្មពិល។
ភ្ជាប់រេស៊ីស្តង់ទៅ Rain Sensor: ភ្ជាប់ចុងម្ខាងទៀតនៃរេស៊ីស្តង់ 1k Ohm ទៅនឹងជើងម្ខាងរបស់ DIY Rain Sensor Pad។
ភ្ជាប់ Rain Sensor ទៅ Base របស់ត្រង់ស៊ីស្ទ័រ: ភ្ជាប់ជើងម្ខាងទៀតរបស់ DIY Rain Sensor Pad ទៅនឹងជើង Base របស់ត្រង់ស៊ីស្ទ័រ។
សាកល្បង: ភ្ជាប់ថ្មពិល។ ឥឡូវនេះ សូមយកដំណក់ទឹកបន្តិចបន្តួច ឬទឹកសើមៗប៉ះលើបន្ទះ Rain Sensor Pad ។ Buzzer គួរតែបញ្ចេញសម្លេង។
Rain Sensor Pad: នៅពេលដែលបន្ទះនេះស្ងួត វាមិនអនុញ្ញាតឱ្យចរន្តហូរឆ្លងកាត់នោះទេ។ ប៉ុន្តែនៅពេលដែលដំណក់ទឹកប៉ះវា ទឹកនឹងដើរតួជា "ស្ពាន" ដែលនាំចរន្តអគ្គិសនីឱ្យហូរឆ្លងកាត់បាន។
ត្រង់ស៊ីស្ទ័រជាកុងតាក់: នៅពេលដែលទឹកភ្ជាប់ផ្លូវនៅលើ Rain Sensor Pad ចរន្តតិចតួចនឹងហូរពីប៉ូលបូក (+) របស់ថ្មពិល តាមរយៈរេស៊ីស្តង់ 1k Ohm ទៅកាន់ Rain Sensor Pad រួចចូលទៅជើង Base របស់ត្រង់ស៊ីស្ទ័រ។
ចរន្តដែលហូរចូលទៅ Base របស់ត្រង់ស៊ីស្ទ័រនេះនឹងធ្វើឲ្យត្រង់ស៊ីស្ទ័រដំណើរការ (ON)។
នៅពេលដែលត្រង់ស៊ីស្ទ័រ ON វាអនុញ្ញាតឱ្យចរន្តច្រើនហូរឆ្លងកាត់ Buzzer ធ្វើឱ្យ Buzzer បញ្ចេញសម្លេង។ នៅពេលដែលទឹកស្ងួត ឬរលាយអស់ ត្រង់ស៊ីស្ទ័រនឹងបិទ (OFF) ហើយ Buzzer ក៏ឈប់បញ្ចេញសម្លេងដែរ។
ខ្ញុំសង្ឃឹមថាឯកសារនេះនឹងផ្តល់នូវការអប់រំ (ទ្រឺស្តី+អនុវត្ត) ដ៏ល្អសម្រាប់អ្នកសិក្សាអេឡិចត្រូនិកទាំងអស់គ្នា។
រាល់ចម្ងល់ និងមតិយោបល់របស់អ្នកទាំងអស់គ្នា អាចទាក់ទងមកខ្ញុំតាមៈ https://t.me/bet_cam_dotcom ឬ តាម comment ក្នុងបណ្ណាញសង្គម :)
រៀបរៀងដោយ: ថេត យ៉ាទិត្យ
Electronics Instructor
STEAM Coordinator
រក្សាសិទ្ធិដោយៈ បាត់ដំបងបច្ចេកវិទ្យាវិទ្យាអេឡិចត្រូនិក
ចុះផ្សាយ: បាត់ដំបង, ០៥.០៨.២០២៦